Mga Kawikaan 28

Kabanata 28

א נָ֣סוּ וְאֵין־רֹדֵ֣ף רָשָׁ֑ע וְ֝צַדִּיקִ֗ים כִּכְפִ֥יר יִבְטָֽח׃
1 Tumatakas ang masama kahit walang humahabol, ngunit ang mga matuwid ay panatag na tulad ng batang leon.
ב בְּפֶ֣שַֽׁע אֶ֭רֶץ רַבִּ֣ים שָׂרֶ֑יהָ וּבְאָדָ֥ם מֵבִ֥ין יֹ֝דֵ֗עַ כֵּ֣ן יַאֲרִֽיךְ׃
2 Dahil sa pagsalangsang ng isang lupain, dumarami ang mga pinuno nito; ngunit dahil sa isang taong may unawa at kaalaman, nagtatagal ito.
ג גֶּ֣בֶר רָ֭שׁ וְעֹשֵׁ֣ק דַּלִּ֑ים מָטָ֥ר סֹ֝חֵ֗ף וְאֵ֣ין לָֽחֶם׃
3 Ang taong dukha na umaapi sa mga mahihirap ay tulad ng ulang rumaragasa na walang iniiwang pagkain.
ד עֹזְבֵ֣י ת֭וֹרָה יְהַֽלְל֣וּ רָשָׁ֑ע וְשֹׁמְרֵ֥י ת֝וֹרָ֗ה יִתְגָּ֥רוּ בָֽם׃ (פ)
4 Ang mga tumatalikod sa Torah ay pumupuri sa masama, ngunit ang mga tumutupad sa Torah ay nakikipaglaban sa kanila.
ה אַנְשֵׁי־רָ֭ע לֹא־יָבִ֣ינוּ מִשְׁפָּ֑ט וּמְבַקְשֵׁ֥י יְ֝הוָ֗ה יָבִ֥ינוּ כֹֽל׃
5 Ang masasamang tao ay hindi nakauunawa ng katarungan, ngunit ang mga naghahanap sa Walang-Hanggan ay nakauunawa ng lahat.
ו טֽוֹב־רָ֭שׁ הוֹלֵ֣ךְ בְּתֻמּ֑וֹ מֵעִקֵּ֥שׁ דְּ֝רָכַ֗יִם וְה֣וּא עָשִֽׁיר׃
6 Mas mabuti pa ang dukha na lumalakad sa kanyang katapatan kaysa sa taong liko ang mga lakad kahit siya ay mayaman.
ז נוֹצֵ֣ר תּ֭וֹרָה בֵּ֣ן מֵבִ֑ין וְרֹעֶה זֽ֝וֹלְלִ֗ים יַכְלִ֥ים אָבִֽיו׃
7 Ang tumutupad sa Torah ay anak na may unawa, ngunit ang nakikisama sa mga matakaw ay nagdudulot ng kahihiyan sa kanyang ama.
ח מַרְבֶּ֣ה ה֭וֹנוֹ בְּנֶ֣שֶׁךְ ובתרבית [וְתַרְבִּ֑ית] לְחוֹנֵ֖ן דַּלִּ֣ים יִקְבְּצֶֽנּוּ׃
8 Ang nagpaparami ng kanyang kayamanan sa pamamagitan ng patubo at interes ay nag-iipon nito para sa taong nahahabag sa mga dukha.
ט מֵסִ֣יר אָ֭זְנוֹ מִשְּׁמֹ֣עַ תּוֹרָ֑ה גַּֽם־תְּ֝פִלָּת֗וֹ תּוֹעֵבָֽה׃
9 Ang nagbabaling ng kanyang tainga upang hindi makinig sa Torah, maging ang kanyang panalangin ay kasuklam-suklam.
י מַשְׁגֶּ֤ה יְשָׁרִ֨ים ׀ בְּדֶ֥רֶךְ רָ֗ע בִּשְׁחוּת֥וֹ הֽוּא־יִפּ֑וֹל וּ֝תְמִימִ֗ים יִנְחֲלוּ־טֽוֹב׃
10 Ang nagliligaw sa mga matuwid patungo sa masamang daan ay mahuhulog sa sarili niyang hukay, ngunit ang mga walang kapintasan ay magmamana ng kabutihan.
יא חָכָ֣ם בְּ֭עֵינָיו אִ֣ישׁ עָשִׁ֑יר וְדַ֖ל מֵבִ֣ין יַחְקְרֶֽנּוּ׃
11 Ang taong mayaman ay marunong sa sarili niyang paningin, ngunit ang dukhang may unawa ay sumisiyasat sa kanya.
יב בַּעֲלֹ֣ץ צַ֭דִּיקִים רַבָּ֣ה תִפְאָ֑רֶת וּבְק֥וּם רְ֝שָׁעִ֗ים יְחֻפַּ֥שׂ אָדָֽם׃
12 Kapag nagagalak ang mga matuwid, dakila ang karangalan; ngunit kapag bumabangon ang masasama, nagbabalatkayo ang tao.
יג מְכַסֶּ֣ה פְ֭שָׁעָיו לֹ֣א יַצְלִ֑יחַ וּמוֹדֶ֖ה וְעֹזֵ֣ב יְרֻחָֽם׃
13 Ang nagtatakip ng kanyang mga pagsalangsang ay hindi magtatagumpay, ngunit ang umaamin at tumatalikod sa mga ito ay kahahabagan.
יד אַשְׁרֵ֣י אָ֭דָם מְפַחֵ֣ד תָּמִ֑יד וּמַקְשֶׁ֥ה לִ֝בּ֗וֹ יִפּ֥וֹל בְּרָעָֽה׃
14 Mapalad ang taong laging may takot, ngunit ang nagpapatigas ng kanyang puso ay mahuhulog sa kapahamakan.
טו אֲרִי־נֹ֭הֵם וְדֹ֣ב שׁוֹקֵ֑ק מֹשֵׁ֥ל רָ֝שָׁ֗ע עַ֣ל עַם־דָּֽל׃
15 Gaya ng leong umuungol at osong umaatungal ang masamang pinunong naghahari sa mga dukhang mamamayan.
טז נָגִ֗יד חֲסַ֣ר תְּ֭בוּנוֹת וְרַ֥ב מַעֲשַׁקּ֑וֹת שנאי [שֹׂ֥נֵא] בֶ֝֗צַע יַאֲרִ֥יךְ יָמִֽים׃ (פ)
16 Ang pinunong kulang sa unawa ay malupit na mapang-api, ngunit ang namumuhi sa masakim na pakinabang ay hahaba ang mga araw.
יז אָ֭דָם עָשֻׁ֣ק בְּדַם־נָפֶשׁ עַד־בּ֥וֹר יָ֝נ֗וּס אַל־יִתְמְכוּ־בֽוֹ׃
17 Ang taong pinabibigatan ng dugo ng kapwa ay tatakas hanggang sa hukay; huwag siyang alalayan ninuman.
יח הוֹלֵ֣ךְ תָּ֭מִים יִוָּשֵׁ֑עַ וְנֶעְקַ֥שׁ דְּ֝רָכַ֗יִם יִפּ֥וֹל בְּאֶחָֽת׃
18 Ang lumalakad nang walang kapintasan ay maliligtas, ngunit ang taong liko ang mga lakad ay mabubuwal sa iisang dagok.
יט עֹבֵ֣ד אַ֭דְמָתוֹ יִֽשְׂבַּֽע־לָ֑חֶם וּמְרַדֵּ֥ף רֵ֝קִ֗ים יִֽשְׂבַּֽע־רִֽישׁ׃
19 Ang nagsasaka ng kanyang lupa ay mabubusog sa tinapay, ngunit ang humahabol sa mga bagay na walang kabuluhan ay mabubusog sa karalitaan.
כ אִ֣ישׁ אֱ֭מוּנוֹת רַב־בְּרָכ֑וֹת וְאָ֥ץ לְ֝הַעֲשִׁ֗יר לֹ֣א יִנָּקֶֽה׃
20 Ang taong tapat ay sasaganain ng mga pagpapala, ngunit ang nagmamadaling yumaman ay hindi makaliligtas sa parusa.
כא הַֽכֵּר־פָּנִ֥ים לֹא־ט֑וֹב וְעַל־פַּת־לֶ֝֗חֶם יִפְשַׁע־גָּֽבֶר׃
21 Hindi mabuti ang pagtatangi sa mukha ng tao; at dahil sa isang piraso ng tinapay ay nagkakasala ang tao.
כב נִֽבֳהָ֥ל לַה֗וֹן אִ֭ישׁ רַ֣ע עָ֑יִן וְלֹֽא־יֵ֝דַע כִּי־חֶ֥סֶר יְבֹאֶֽנּוּ׃
22 Ang taong maramot ay nagmamadaling magpayaman, at hindi niya alam na kasalatan ang darating sa kanya.
כג מ֘וֹכִ֤יחַ אָדָ֣ם אַ֭חֲרַי חֵ֣ן יִמְצָ֑א מִֽמַּחֲלִ֥יק לָשֽׁוֹן׃
23 Ang sumasaway sa kapwa ay makatatagpo sa bandang huli ng higit na lingap kaysa sa nambobola.
כד גּוֹזֵ֤ל ׀ אָ֘בִ֤יו וְאִמּ֗וֹ וְאֹמֵ֥ר אֵֽין־פָּ֑שַׁע חָבֵ֥ר ה֝֗וּא לְאִ֣ישׁ מַשְׁחִֽית׃
24 Ang nagnanakaw sa kanyang ama at sa kanyang ina at nagsasabing, “Hindi ito pagsalangsang,” ay kasamahan ng taong maninira.
כה רְחַב־נֶ֭פֶשׁ יְגָרֶ֣ה מָד֑וֹן וּבוֹטֵ֖חַ עַל־יְהוָ֣ה יְדֻשָּֽׁן׃
25 Ang taong sakim ay nag-uudyok ng away, ngunit ang nagtitiwala sa Walang-Hanggan ay pasasaganain.
כו בּוֹטֵ֣חַ בְּ֭לִבּוֹ ה֣וּא כְסִ֑יל וְהוֹלֵ֥ךְ בְּ֝חָכְמָ֗ה ה֣וּא יִמָּלֵֽט׃
26 Ang nagtitiwala sa sarili niyang puso ay mangmang, ngunit ang lumalakad nang may karunungan ay maliligtas.
כז נוֹתֵ֣ן לָ֭רָשׁ אֵ֣ין מַחְס֑וֹר וּמַעְלִ֥ים עֵ֝ינָ֗יו רַב־מְאֵרֽוֹת׃
27 Ang nagbibigay sa dukha ay hindi magkukulang, ngunit ang nagbubulag-bulagan sa kanila ay sasaganain ng maraming sumpa.
כח בְּק֣וּם רְ֭שָׁעִים יִסָּתֵ֣ר אָדָ֑ם וּ֝בְאָבְדָ֗ם יִרְבּ֥וּ צַדִּיקִֽים׃
28 Kapag bumabangon ang masasama, nagtatago ang tao; ngunit kapag sila ay napuksa, dumarami ang mga matuwid.
Nakaraang KabanataSusunod na Kabanata